Адыраспан

Ерте заманнан бері мал  бағумен айналысқан көшпелі қазақ  халқы шөптердің, жалпы өсімдіктердің  емдік қасиеттерін ертеден білген. Әбу Насыр-Әл Фараби,Әбу-Әли Ибн-Сина, Беруни,Әл-Джуржани қазақ халық медицинасының  дамуына әсіресе дәрілік өсімдіктерді тауып пайдалануына зор ықпал  етті. Жер жүзіндегі дәрілердің 40%-ы  өсімдіктен дайындалады екен Қазіргі  кезде шөппен емдеу фитотерапия, үй жағдайында кеңінен қолдануға  мүмкіндік жеткілікті. Ол үшін “дәрісіз ем-домды” дәрілік өсімдіктен іздеуіміз  керек. Бұған дәлел халық нақылы “ Дана көптен шығады, дәрі шөптен шығады,”  “Сенің денеңнің қуаты-өсімдіктің шырынында” -деген медицинасы ілгері дамыған Қытай елінің дәрігері Шин Нон.

Шындығында өзіміз табиғат  берген байлыққа көңіл аудара бермейміз. 
    Емдік шөптер-үйіміздің жанында, бау-бақшамызда, жол бойларында кездесетін арам шөптер.Өсімдіктер сарқылмайтын қазына емес, сондықтан оларды орынды пайдаланып, қорғай білудің өмірдік маңызы зор.

  Соның ішінде ежелден  «қасиетті» деп саналған адыраспанның  шипасы жайлы,оның биологиялық  сипаттамасы,химиялық құрамы,фармаколо-

гиялық қасиеттері жайлы  білу бүгінгі  биологияның  алдындағы  міндет екені даусыз.

  Табиғатпен біте қайнасқан  халқымыздың әдет-ғұрпы мен салт-санасында  адыраспанның өзіндік орын алатыны  да кездейсоқтық емес.

  «Салтын сүймеген,халқын-сүймес» дегендей,халқымыз қадірлеген дәрілік шөптің қасиетін білу-парызымыз!

 

 

 

 

 

Пайдаланылған  әдебиеттер:

 

1. Кукенов М.К. Атлас ареалов и ресурсов лекарственных растений Казахстана. Алматы. Ғылым", 1994 -  165 б.
2. Чиков П. С. Атлас ареалов и ресурсов лекарственных растений СССР. — М.: Картография, 1983. — 340 б.
3. Востоков В. «Секреты целителей востока» 6-16 беттер .
4. Ходжиматов М. «Дикорастущие лекарственные растения Таджикистана»,Душанбе,1989.
5. «Целебные вершки и корешки». – Медицина бәріміз үшін– infoMedic.ru ©сайты, 2007.
6. Алтымашев А.А.  «Природные целебные средства». М., 1991.
7. Барнаулов О.Д. «Введение в фитотерапию». – Спб, 1999.
8. Азембаев А.А., Кусниева А.Е., Адибаева Г. К. «Лекарственные  травы  в  традиционной восточной медицине»
9. "Peganum Harmala" статьясы- http://entheogen.ru/wiki/PeganumHarmala сайты
10. http://yage.ru  сайтындағы@Peganum Harmala@ статьясы
11. Парнов Е."Боги Лотоса", Москва-1980 
12. Москалёв С."Гармала", "Наука и религия" журналы,1996
13. Анықтамалық "Растительные лекарственные средства Абу Али Ибн Сино", Ташкент-2003

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Айқындама

 

      Цивилизация дамыған XXI ғасырда  ауру түрлері көбеюіне байланысты,адам  денсаулығын сақтау,қоршаған ортаны  қорғап,оның тылсым сырларын танып-білу  білімді ұрпақ алдындағы міндет.

 Осы еңбектің  де мақсаты шипалы ,қасиетті өсімдік  адыраспанның емдік,фармакологиялық,химиялық  қасиеттерін ашып көрсету.Халқымыздың  адыраспан жайлы наным-сенімдеріне  түсінік беру.